Category Archives: Дин

«Мәүлидне уздыру ул — дин галимнәре хуплаган гамәл»

Изге­ Рабигүл әүвәл (мәүлид­) ае башланды. Бу айда дөньяга сөекле Пәйгамбәребез, Аллаһның хәбибе – яраткан колы Мөхәммәд салләллаһу гә­ләйһи вә сәлләм туган. Шуңа да бу көннәрне мөселман өммәте дулкынлану белән каршы ала, мәҗлесләр үткәрә, салаватлар әйтә. Шул ук вакытта, арабызда Мәүлид көнен аерып билгеләп үтәргә ярамый, бу дингә яңалык кертү, дип исәпләүчеләр дә бар.
Һәр эшнең нияттән чыгып бәяләнгәнен истә тотып, без бүген Татарстан Диния нәзарәтенең дәгъват бүлеге җитәкчесе, Казанның Апанай мәчете имам-хатыйбы Нияз хәзрәт Сабировтан Мәүлид ае, аның фазыйләтләре, бу темага каршылыклы фикерләрнең нидән тууы турында сораштык.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

«МашаАллаһ», «ИншәАллаһ», «Әстәгъфируллаһ» — сүзләренең мәгънәсен беләсезме?

“Туган телем үзем өчен, башка тел көнем өчен”,- ди халык. Мөселманнар белән аралашкан һәркем аларның сөйләмендә гарәп теленнән алынган гыйбәрәләр еш яңгыравына игътибар итә. Ул сүзләр нәрсәне аңлата, гомумән, аларны кайчан кулланырга ярый?

Бу сорауларга җавапны белмисез икән, аларны кушып сөйләшмәвегез яхшырак. Чөнки һәр гыйбәрә аерым бер хис-тойгыны белдергәндә кулланыла: «МашаАллаһ», «Аллаһу Әкбәр», «ИншәАллаһ», «Әстәгъфируллаһ», «Сөбһаналлаһ», «Сөбһанаһү үә Тәгалә» һ.б. Белеп кулланган очракта, алар кайбер күңелсез хәлләрдән, мисал өчен, күз тиюдән сакланырга булыша.

Бисмилләһи Рахмәәни Рахиим – мөселман кешесе һәр эшен шушы сүзләрне әйтеп башлый.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

Истихара — бөтен сорауларга җавап бирүче намаз

Тормыш катлаулы. Еш кына без шундый четерекле сораулар алдында калабыз, ничек эшләсәк яхшырак булыр икән, — дип икеләнәбез. Кабул ителгән карардан күп нәрсә тора икән, Аллаһ Тәгаләдән ярдәм сорау, дөрес җавапка юл күрсәтүен үтенү – мөсеманнар өчен гадәти хәл. Гаилә кору, эш эзләү, сәяхәткә кузгалу, өй яки машина сатып алу һ.б. шуның ише мөһим адымнар ясаганда – без Истихара намазын укысак, эшебезнең нәтиҗәсе хәерле буласына өметләнә алабыз.
Истихара – гарәп теленнән тәрҗемә иткәндә хәерлесен эзләү, эшнең уңаена өметләнү дигәнне аңлата. Берничә мөмкинлекнең кайсы яхшырак, кайсы дөресрәк икәнен белергә теләүчеләргә: “Аллаһы Тәгаләдән ярдәм сора һәм Ул сиңа мөмкинлек бирер”, — диләр.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

Үлгән кешенең әйберләрен нишләтергә?

Хәзер муллык заманында яшибез. Мал-мөлкәт, өй тулы җиһаз, шкаф тулы кием-салым. Элекке елларда кигән, тик тузмаган-таушалмаган киемнәрне дә еш кына кирәге чыгар дип, киләчәк өчен саклау гадәте, күбебезнең канына сеңгән. Ничек инде бу әйберләрне чыгарып ташларга яки яндырырга?! Һич кенә дә кул күтәрелми, — дибез. Тик бер нәрсә дә мәңгелек булмаган кебек, адәм баласы да бер көн, бар байлыгын калдырып җир йөзеннән китә. Аның гомер буе җыйган малы, әйберләре барысы да өелеп кала.

Бурычлы кеше җәннәткә керми.

Пәйгамбәребез (с.г.в.с.)нең бер хәдисендә: “Бурычлы булып вафат булган кеше каберендә богауланып торыр, бу богаудан аны бурычын түләү генә азат итәр”, — дип әйтелә.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

Телефонга килә торган «бәхет хатлары» бәхеткәме, әллә чүп өстенә чүмәләме?

Телефонга яңа хәбәр килгәч, дуслар ни яза дип кызыксынып укый гына башлыйсың, чираттагы “бәхет хаты” булып чыга. Сезнең дә танышларыгыз арасында бардыр, даими рәвештә, шундый хатлар юллап торырга яратучылар. Йә гафу үтенеп язалар, бу хатны башкаларга җибәрмәсәң бәхетсезлек килә дип куркыталар, ярдәм сорыйлар, яки бөтенләй мәгънәсезгә шаярталар. Шулкадәр туйдыра кайчак бу ябышкак хатлар, бөтенләй укып та тормыйча бетереп атасың. Бар шундыйлар да: хатта әйтелгән күрсәтмәләрне төгәл үтәп торалар, чылбырны өзмим дип бөтен таныш-белешне хатка күмәләр. Ничек кенә булмасын, “бәхет хатлар”ын алгач үзеннән-үзе шундый сорау туа: кемгә, ни өчен кирәк икән алар?… Алга таба

Posted in Дин, Җәмгыятьтә хатын-кыз | Leave a comment

Зөлхиҗҗә ае башланды. Бу айда елның иң яхшы ике көне бар — Корбан бәйрәме һәм гарәфәт көне

23 август — Ислам календаре буенча Зөлхиҗҗә ае башланган көн. Зөлхиҗҗә – хаҗ ае, сугышлар һәм һәртөрле кан коюлар тыелган 4 изге айның берсе. Бу айның беренче ун көне аеруча да фазыйләтле. Әлеге көннәрнең бөеклегенә Коръәндә һәм Пәйгамбәребез салләллаһу галәйһи вә сәлләмнең сөннәтендә күрсәтмәләр бар. Алар белән безне Татарстан мөселманнары Диния нәзарәтенең дәгъвәт бүлеге җитәкчесе, Апанай мәчетенең имам-хатыйбы Нияз хәзрәт Сабиров таныштыра.

• Аллаһы Тәгалә Үзенең Изге Китабында шул көннәр белән ант иткән: “Таң һәм ун төн белән ант итәм”(“Фәҗер (Таң)” сүрәсе, 1-2).… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

Хатын-кыздан ире риза булмаса, аның гыйбадәте кабул булмый — Гөлчирә абыстай Ногманова

Аның белән сөйләшеп утырганда адәм баласында булган ихтыяр көченә, яшәү дәртенә карап сокланасың. Тормышында сынаулары күп булса да, кешедә менә шушы сыйфат булганда, ул барыбер җиңеп чыга, югалмый. Ахыр чиктә, үткән юлына карап үзе дә шакката икән.

Әтисенең 19 нчы кыз баласы

Кукмара районы Чишмәбаш авылында яшәүче, 68 яше белән баручы Ногманова Гөлчирә абыстайның терелегенә, җитезлегенә күзләр тимәсен. Халыкта, ут борчасы диләр аның кебекләр турында. “Мин әтигә 70 яшь булганда 19 нчы кыз баласы булып дөньяга килгәнмен, — дип сөйли ул үзе.… Алга таба

Posted in Дин, Хатын-кыз сыйфатлары | Leave a comment

Корбан чалу кемгә вәҗиб? Корбанлык мал нинди булырга тиеш?

Корбан чалу – кешеләр өчен Аллаһ тарафыннан билгеләнгән, пәйгамбәрләр кылган һәм безгә кушып калдырылган изге гыйбадәтләрнең берсе. Корбан сүзе гарәпчәдән “якынаю”, “якын булу” дип тәрҗемә ителә. Бу мөбәрәк бәйрәм көненә мөселманнар алдан ук хәзерләнә. Корбан чалу турында пәйгамбәребез Мөхәммәд (с. г. в.) әйткән:“Дөреслектә, бу көнебезне намаз уку белән башларбыз, аннан кайтып корбаннарыбызны чалырбыз. Шулай эшләгән бәндә сөннәтебезне үтәгән булыр”.
Көндәлек тормышта кирәк булган әйберләрдән тыш, көмеш нисабы кадәр малы булган кешегә үзенең исеменнән корбан чалып, гаиләсен һәм фәкыйрьләрне хөрмәтләү – вәҗиб.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

Көндәлек кирәкле догалар


Мөселман кешесенең иң зур коралы – ул дога. Дога-гыйбәдәтнең үзәге, нинди дә булса хаҗәтеңне фәкать бер Аллаһтан гына сорау дигән сүз. Шуңа да дога кылу – динебезнең әһәмиятле бер өлеше, ул ышануга дәлил булып тора. Бу язмада аларның барысын да урнаштыру мөмкин булмаса да, мөселманның иң еш куллана торган көндәлек догаларын сайларга тырыштык.

 Йокыдан уянгангач укыла торган дога:
“Әлхәмдү лилләәһил-ләзии әхйәәнәә бәгдә мәә әмәәтәнәә үә иләйһиң нүшүүр”.
Тәрҗемәсе: “Безгә үлем биргәннән соң, яңадан терелткән Аллаһка барча мактау, без Аңа кайтабыз”.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment

«Ике төрле кешедән генә көнләшергә ярый». Пәйгамбәребез с.г.в. кем турында әйткән?


Гаиләдә ир белән хатын арасында бераз көнләшү булу — гадәти хәл. Бу аларның бер-берсенә битараф булмаганлыгын күрсәтә. Тик чиктән ашкан, артык көнләшү бер-береңә хөрмәт һәм ышанычны бетереп кенә калмый, зур бер бәләгә әверелә, тынычлыкны җимерә, хәтта үлемгә дә китерә. Күптән түгел Татарстанда булган фаҗига бу турыда тагын бер кат искәртте. Кешенең акылын томалый торган бу хайвани хис турында динебез нәрсә аңлата, нәрсә эшләргә куша? Бу сорауны Татарстан Диния нәзарәтенең дәгъвәт бүлеге җитәкчесе, Казанның Апанай мәчете имам-хатыйбы Нияз хәзрәт Сабировка бирдек.
Ислам диненең төп максаты – кешедә күркәм сыйфатлар тәрбияләү.… Алга таба

Posted in Дин | Leave a comment